Kołowrotek multiplikator – czym jest i kiedy go używać

Kołowrotek multiplikator – czym jest i kiedy go używać

Kołowrotek multiplikator ma ruchomą szpulę, na którą linka schodzi bezpośrednio z bębna. To ta różnica oddziela go od modeli ze szpulą stałą. Sprzęt daje lepszą kontrolę nad zestawem i znosi większe obciążenia, ale przy rzucie wymaga spokojnej ręki. Najczęściej sięga się po niego wtedy, gdy liczą się siła, precyzja i pewne prowadzenie cięższego zestawu. Najpierw spójrz na budowę. Potem łatwiej ocenisz, czy taki sprzęt pasuje do twojego łowienia.

Mechanizm ruchomej szpuli i jego działanie

W multiplikatorze najważniejsza jest ruchoma szpula, bo to ona decyduje, jak linka oddaje się przy rzucie i jak potem wraca podczas zwijania. Na nią nawija się żyłkę albo plecionkę, a całość obraca się razem z oddawaną linką.

Po co mu hamulec magnetyczny? Magnesy zwiększają opór obracającej się szpuli i pomagają zatrzymać perukę, czyli luźne splątanie linki. To rozwiązanie często spotyka się w niskoprofilowcach i baryłkach (tam regulacja ma największy sens). Po 10, 20 stopniach nastawy widać od razu, czy szpula biegnie równo, czy zaczyna uciekać z tempem wyrzutu. Tę różnicę dobrze pokazuje porównanie z kołowrotkiem o szpuli stałej, opisane w artykule Kołowrotek spinning vs kołowrotek bezinercyjny, czym się różnią.

Jak działa ruchoma szpula podczas rzutu

Ruchoma szpula w multiplikatorze rozpędza się przy rzucie, a hamulec magnetyczny pilnuje jej tempa. Pokrętło regulacji zwykle daje 10, 20 stopni nastawy: wyższa wartość to większy opór, mniej peruk i krótszy rzut; niższa, swobodniejszy wyrzut, ale też większe ryzyko splątania.

  1. Na starcie szpula rusza razem z linką.
  2. Jeśli przyspiesza za mocno, magnesy dokładają oporu i ją hamują.
  3. Po lądowaniu zestawu korbka przejmuje zwijanie, a obrót szpuli słabnie.

W praktyce szpula nie może wyprzedzać przynęty. Zbyt lekki hamulec daje dłuższy rzut, ale kończy się większym ryzykiem splątania. Mocniejszy opór porządkuje wyrzut, choć zabiera trochę dystansu. To zwykły kompromis: kontrola albo odległość.

Brak skręcania linki w multiplikatorze a szpula stała

Przy rzucie linka schodzi z ruchomej szpuli bezpośrednio, więc rotor nie dokłada własnego skrętu. W modelach ze szpulą stałą rotor obraca się wokół bębna i właśnie wtedy żyłka albo plecionka dostaje torsję.

Dlatego multiplikator nie skręca linki podczas wyrzutu. Po kilku sesjach porządek na szpuli trzyma się wyraźnie lepiej, a zachowanie zestawu staje się bardziej przewidywalne. Przy plecionce różnica wychodzi szybciej niż przy żyłce, plecionka nie wybacza krzywego nawinięcia. Tę różnicę konstrukcyjną szerzej omawia Kołowrotek spinning vs kołowrotek bezinercyjny – czym się różnią.

Kołowrotek multiplikator Kołowrotek o szpuli stałej
Linka schodzi wprost ze szpuli. Rotor nawija linkę wokół nieruchomej szpuli.
Rzut sam w sobie nie dokłada skrętu. Przy nawijaniu linka dostaje torsję.
Łatwiej utrzymać ładny układ żyłki i plecionki. Po kilku rzutach skręt potrafi wejść w prowadnicę i zestaw.

Waggler mocuje się tylko w dolnej części, więc schodzi równo i pozwala posłać zestaw dalej. Na głębokiej wodzie każdy dodatkowy skręt linki psuje pracę szybciej, niż zdążysz poprawić ustawienie hamulca.

Zastosowanie multiplikatora w ciężkim spinningu i wędkarstwie morskim

Multiplikator znajduje zastosowanie głównie w 2 głównych obszarach: ciężkim spinningu i wędkarstwie morskim. W tych sytuacjach liczą się trwałość mechanizmu, odporność na sól i swobodna praca z większym obciążeniem.[1]

Multiplikatory dzielą się na dwie wyraźne grupy: niskoprofilowce oraz baryłki. Niskoprofilowce są poręczniejsze, lepiej leżą w dłoni i pasują do mniejszych przynęt oraz ultralekkiego spinningu — mają niskie opory wysnuwania linki. Baryłki bierze się do najcięższych zadań: metod morskich i mocnego łowienia z dna, gdzie sprzęt pracuje długo pod dużym naciskiem.[2]

Rodzina multiplikatora Najlepsze zastosowanie Najważniejsza cecha
Niskoprofilowce Spinning, także ultralekki Kompaktowa budowa i niższe opory wysnuwania linki
Baryłki Ciężki spinning, wędkarstwo morskie, mocny grunt Konstrukcja nastawiona na duże obciążenie i trwałość

W mocnym gruncie ten wybór nie dziwi. Sprzęt ma ciągnąć, a nie stroić się do lekkiego prowadzenia. Podobny sposób patrzenia na zapas mocy pokazuje Wędka karpiowa – czym jest i jakie ma parametry, gdzie ten zapas też decyduje o pracy sprzętu.

Kiedy multiplikator sprawdza się najlepiej

Ciężkie łowienie, daleki rzut i trudne warunki — tutaj multiplikator pokazuje sens. Najczęściej wybiera się go do ciężkiego spinningu, wędkarstwa morskiego i mocnego gruntu.

W spinningu radzi sobie z większymi przynętami, a niskoprofilowe modele pozostają wygodne przy lżejszym prowadzeniu. W morskim łowieniu lepiej wypadają baryłki, bo ich okrągła konstrukcja znosi stałe obciążenie i kontakt ze słoną wodą. Dodatkowy plus jest prosty: podczas rzutu nie trzeba przytrzymywać linki palcem, więc długie sesje mniej męczą dłoń.

Źródła

  1. https://bolw.pl/pl/c/Multiplikatory/171
  2. https://bigriver.pl/blog/wedkarskie-porady/multiplikator-czy-tradycyjny-kolowrotek-co-wybrac